mücavir alan ne demektir??
|
MÜCAVİR ALAN NE DEMEKTİR ? Mücavir alan; sözcük anlamı “komşu alan” anlamına gelmektedir. Mevzuatımızda belediye sınırı dışında yer alan bir kısım alanların imar denetiminin koruma ve geliştirme amaçlı olarak belediyelerin denetimine verilmesi olarak ele alınmaktadır. Mücavir alanların belediye sınırına bitişik olması gerekmez ve bu alanlar köyleri de kapsayabilir. 1985 yılında kabul edilen 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 45. maddesinde mücavir alan kavramı son halini almıştır.
3194 Sayılı İmar Kanunu'nun 45. Maddesi;
"Mücavir alan sınırları, belediye meclisi ve il idare kurulu kararına dayanarak vilayetlerce Bakanlığa gönderilir. Bakanlık bunları inceleyerek aynen veya değiştirerek tasdik etmeye veya değiştirilmek üzere iadeye yetkilidir.
Mücavir Alanın ilgili belediye sınırına bitişik olması gerekmez. Ayrıca, bu alanlar köyleri de ihtiva edebilir. Mücavir alandan çıkarılma da aynı usule tabidir. Bakanlık gerekli gördüğü hallerde mücavir alana alma ve çıkarma hususunda re'sen karar verebilir." Şeklinde hükme bağlanmıştır.
|
|
|
|
Mücavir Alan Teklifleri Hazırlanırken İzlenecek Yol:
5393 Sayılı Kanun Kapsamındaki Belediyeler; mücavir alan sınırına almak istedikleri alanları kendi olanakları ve ihtiyaçları kapsamında belirler ve talebe ilişkin belediye meclis kararı alırlar. Önerilen alanda kalan gerekli tüm sınırlar (belediye, öneri alan, varsa diğer belediye, mevcut mücavir, köy, il ve ilçe sınırları) 1/25.000 ölçekli hali hazır harita üzerine işlenerek, mücavir taleplerinin gerekçelerini açıklayan ayrıntılı rapor, Genelgelerde belirtilen başkanlıkça onaylı formlar ve varsa köy ihtiyar kararları ile birlikte Valiliğe (Bayındırlık ve İskân Müdürlüğü) iletir.
Büyükşehir Belediyeleri, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunun 27. Maddesinin 3. fıkrası uyarınca mücavir alanların, ilçe ve ilk kademe belediyeleri arasında büyükşehir belediye meclisince bölüştürüleceği, ilçe ve ilk kademe belediyelerinin kendilerine münhasır mücavir alanları olamayacağı, dikkate alındığında mücavir alana alma ve çıkarma veya mücavir alanda değişiklik yapma konusunda belediye düzeyinde işlem yapma veya tasarrufta bulunma yetkisi, Büyükşehir belediye meclisine aittir. Diğer bir ifadeyle, mücavir alan tekliflerinde sadece Büyükşehir Belediye Meclis Kararı alınması yeterlidir.
|
|
|
|
Ayrıca, 5216 sayılı Yasanın Geçici 2. Maddesinde Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde kalan köylerin tüzel kişiliğinin sona ererek mahalleye dönüşeceği, ancak Orman köylerinin tüzel kişiliğinin devam edeceği ve bu köylerin imar bakımından Büyükşehir belediyesinin mücavir alanı sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Söz konusu köyler yasa koyucu tarafından özel statüye sahip alanlar olarak değerlendirildiğinden bu köyleri içeren mücavir alan tekliflerine ilişkin Bakanlığımızca yapılacak bir işlem bulunmamaktadır.
Valilik, taleple ilgili olarak, belgelerin tamamının hazırlanıp hazırlanmadığını, sınırların haritaya doğru işlenip işlenmediğini ve formlarda yazılı bilgilerin doğru olup olmadığını kontrol ettikten sonra, yerinde inceleme yapar. Konuya ilişkin gerekçeli raporunu hazırlar, İl Özel İdaresinden idarenin yetkili teknik birimi koordinasyonu sağlanarak, teklif mücavir alanda idarenin yatırım, plan, proje ve yürütülen hizmetleri kapsamında görüşü alır,harita ve formların gerçeğe uygunluğunu ve doğruluğunu onaylar, uymayanları düzeltilmek üzere belediyeye iade eder ve onaylı bilgileri gerekçe raporunu da ekleyerek bir üst yazı eşliğinde 2 takım halinde Bakanlığa gönderir.
Bakanlık, talebi, belgelerin tam olup olmadığı ve belgelerin onaylanıp onaylanmadığına bakmak suretiyle ön incelemeye alır. Eksik veya onaysız belge gönderilmiş ise belgeler tamamlanmak üzere Valiliğine iade edilir. Belgeler tam ise esas inceleme yapar. Bu incelemede sınırlar kontrol edilir, daha önce yapılan onamalarla karşılaştırılır, yürürlükte bulunan her tür ve ölçekte planlar çerçevesinde belediye ve valilik gerekçe raporları değerlendirilir, gerekli görülürse yerinde inceleme yapar.
Bakanlık, yapılan incelemeler ve değerlendirmeler sonucunda, prensipte uygun gördüğü takdirde aynen veya düzeltmeler yapılmak kaydı ile talebe ilişkin il idare kurulu kararı alınmasını valilikten ister. Eğer teklif uygun bulunmuyor ise talebin değerlendirilemediği Valiliğe iletilir
Valilikçe, il idare kurulu kararı alınarak Bakanlığa iletilir. Ancak, Valiliklerce İl İdare Kurulu Kararı yerine İl Genel Meclisi Kararı gönderildiği de gözlenmektedir. Bilindiği üzere, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu ve 5393 sayılı Belediye Kanununda mücavir alanlara ilişkin olarak İl Genel Meclisine özel bir görev verilmemiştir. Ayrıca 5442 sayılı İl İdaresi Kanunun 60. maddesinde "İdare kurulları, idari, istişare ve kazai olmak üzere türlü karar alırlar. İdare kurullarının idari yetkileri kanun ve tüzüklerle kendilerine verilen vazifelerdir" denilmektedir. Bilindiği üzere 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 5. maddesinde, mücavir alanlar; imar denetimi bakımından belediyelerin kontrol ve sorumluluğuna verilen alanlar olarak tanımlanmakta, 45. maddesinde ise Belediye Meclis Kararı ve İl İdare Kurulu Kararını müteakip Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca onaylanacağı belirtilmektedir. 5302 sayılı İl Özel İdareleri Kanunu'nda ise imara ilişkin hizmetlerin belediye sınırları dışında İl Özel İdaresince yerine getirileceği belirtilmekle birlikte mücavir alanlar ile ilgili açık ve ayrıntılı bir hüküm yer almamıştır. Bu nedenle mücavir alan işlemleri Bakanlığımızca mevcut işleyişiçerisinde devam etmektedir.
Bakanlık, Bütün işlemlerin tamamlanması ve İl İdare Kurulu Kararının alınması sonucu Bakanlık mücavir alan onayını gerçekleştirerek onaylı mücavir alanın işlendiği 1/25.000 ölçekli haritaları Valiliğe ve İller Bankasına ve İçişleri Bakanlığına gönderir. Valilik onaylı bir takım haritayı bir yazı ile ilgili belediyelere gönderir.
Mücavir Alan Teklifi Hazırlanırken Dikkat Edilecek Hususlar:
Mücavir alan sınırı belediyenin bağlı olduğu ilçe sınırının dışına ve bir başka belediyenin belediye sınırına taşmamalıdır. Bir başka belediyenin belediye sınırları içinde mücavir alan onaylansa dahi bu onaylamanın hükümsüz onama olacağı ve farklı bir ilçenin sınırında kalan bir alanın belediyeye mücavir alan olarak verilmesi durumunda vatandaşların farklı ilçe birimlerinde işlerini yürütmek zorunda kalacağı dikkate alınmalıdır.
Mücavir tekliflerinin yer aldığı pafta içinde varsa il, ilçe, belediye ve mevcut mücavir alan sınırları ile diğer belediyelere ait mücavir alan sınırlarının gösterilmesi gerekmektedir.
Teklif; köy içeriyorsa, köy tapulama sınırları 1/25.000 ölçekli haritada belirtilmeli, alınabiliyor ise köy ihtiyar heyeti kararı alınmalıdır. Alınamıyor ise alınamama gerekçeleri belirtilmelidir
Belediyelerin onaylı plan sınırlarının 1/25.000 ölçekli haritalara işlenmesi gerekmektedir.
Teklif edilen alanların çok parçalı ve ilgili belediyenin hizmet götüremeyeceği kadar geniş ve büyük ya da parsel ölçeğinde küçük olmamasına dikkat edilmelidir.
Mücavir alan tekliflerine ilişkin Bakanlığımızın görüşü alınmadan İl İdare Kurulu Kararı alınmamalıdır.
Valilikçe (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) hazırlanan teknik gerekçe raporu, rapor formatına uygun ve idari yetkili tarafından da onaylı olmalıdır. Ayrıca raporda mücavir teklifine ilişkin Valilik görüşü net bir şekilde belirtilmelidir.
Genelgelerde belirtilen evraklar, tam olarak hazırlanmalı ve bilgi ve belgelerin doğruluğu Valiliklerce onaylanmalıdır.
Harita bilgileri yeterli olmalı, mutlaka lejant bulunmalı ve paftalar Valiliklerce onaylanmalı.
Belediye ve mücavir alan sınırları dışında, imarla ilgili yetkiler, 5302 sayılı yasa kapsamında İl Özel İdaresinde bulunduğundan, teklif Bakanlığımıza gönderilmeden önce, Özel idarenin yetkili teknik birimi koordinasyonu sağlanarak, teklif mücavir alanda idarenin yatırım, plan, proje ve yürütülen hizmetleri kapsamında görüşünün alınması zorunludur.
Teklif alan; bir başka belediyenin mücavir alanını kapsıyorsa, diğer belediyenin görüşü ve Belediye Meclis Kararı istenmelidir. Ancak karar olumsuz olsa bile değerlendirme yetkisi Bakanlığımızdadır.
Mücavir alan sınırlarına ilişkin alınan mahkeme kararlarının 30 gün içinde idarece yerine getirilmesi zorunludur. Söz konusu işlemlerde süreye uyulması ve Bakanlığımızca istenilen bilgi, belge ve görüşlerin süresi içinde ilgili makama iletilmesi hususuna titizlikle uyulması gerekmektedir.
Yukarıda belirtilen hususların dışında mücavir tekliflerinin, bilgi teknolojilerine uygun hazırlanmasını sağlamak ve Bakanlığımızca hazırlanan mücavir envanterine uygun veri standardını geliştirmek amacıyla olanağı olan tüm belediyeler aşağıda belirtilen hususlara uyarak teklif hazırlamalıdır.
Mücavir alanlara ilişkin hazırlanacak 1/25000 ölçekli halihazır teklif paftalar öncelikle taranmalıdır, (taramada renkli 24bit ve 300dpi çözünürlük tercih edilmelidir)
-7 param- datum Taranan paftalar Türkiye koordinatları üzerine oturtulmalıdır, (UTM 60 projeksiyon, ED-50 TÜRKİYE)
Paftaların bilgisayar ortamındaki imaj görüntüsü üzerine, üstte belirtilen bütün sınır bilgileri ayrı tabakalarda (layer) CAD ortamında çizilmelidir,
Tabakalar (alan olarak hazırlanacaklar); belediye Sınırı, mevcut mücavir alan sınırı, öneri mücavir alan sınırı, diğer belediye sınırları, diğer belediyelerin mücavir alan sınırları, onaylı imar planı sınırları ve köy idari sınırlarını kapsamalıdır.
Tabakalar (çizgi olarak hazırlanacaklar); varsa ilçe sınırları, varsa il sınırları ve ülke sınırlarını kapsamalıdır.
Öneri mücavir alan sınırının kırık noktalarına noktalar atılmalı, bu noktaların koordinat değerleri nokta dosyası halinde hazırlanarak gönderilmelidir.
Hazırlanan tüm sayısal veriler, iki ayrı cd üzerine kopyalanarak Bakanlığımıza gönderilmelidir.
Mücavir Alan Sınırları İçinde Yer Alan Yerleşmelerin Belediye Olmaları
Mücavir alan; imar mevzuatı bakımından belediyelerin kontrol ve mesuliyeti altına verilmiş alanlardır. Mücavir alan sınırları idari sınırlar olmayıp, iktisadi, sosyal ve kentsel gelişmeleri mekansal olarak planlı bir şekilde yönetmek ve denetlemek amacıyla imar bakımından belediyelerin yetkisine verilen yerler olduğu dikkate alınmalıdır.
Bu nedenle bir belediyenin mücavir alanında bulunan alanların bir kısmı veya tamamının belediye olması durumunda, belediye sınırına dahil edilen yerlerdeki belediyenin mücavir alan sınırı herhangi yeni bir işleme gerek kalmaksızın ortadan kalkar. Ancak belediye sınırı dışında kalan alanlar mücavir statüsünü korumaya devam eder ve yeni bir onaylama yapılıncaya kadar bağlı bulunduğu belediyenin mücavir alanı olur.
|
|
|
|
|
|
"Mücavir Alan Sınırı" ile "Belediye Sınırı" arasındaki fark nedir?
"Belediye", Belde halkının ortak yerel gereksinmelerini karşılayan ve belde hizmetlerini gören kamu tüzel kişiliğine sahip yerel yönetim kuruluşudur. "Belediye Sınırı", bir belediyenin Yasa kurallarına göre belirlenen sınırlarıdır.
İl ve ilçe merkezlerinde zorunlu olmak üzere, nüfusu 5000 ve üzerinde olan yerleşim birimlerinde belediye kurulmaktadır. Belediyesi bulunan yerleşim yerlerine belde denilmektedir. Belediye, mahalli yöneticisi olan idari birimlerdir. Mahalle, belediye sınırları içerisinde yer alan, sınır sınıra birleşimiyle Belediye'leri oluşturan ve mahalli yöneticisi olan idari birimlerdir. Büyükşehir Belediyesi, mahalli yöneticisi olan, kapsadığı alan itibariyle hiyerarşik olarak ifade edilemeyen, ilçelerin birleşiminden oluşan idari birimlerdir. Büyükşehir belediyelerinin sınırları, İlçe belediyelerinin sınırlarını kapsar
MÜCAVİR ALAN SINIRI ise Belediye sınırlarının dışında, imar mevzuatı bakımından belediyelerin kontrol ve mesuliyeti adına verilmiş olan sınırdır.
Ancak hemen belirtilmesi gereken bir boyut mücavir alanın bir idari alan anlamına gelmediğidir. Diğer bir anlatımla, belediye ya da il sınırları birer idari sınırdırlar. Örneğin, bir alanda belediye kurulup, belediyenin seçilmiş organlarının iş başına gelmesi bu alan içindeki köylerin idari varlığı ve tüzel kişiliğinin sona ermesine yol açar. Oysa bir köyün mücavir alan sınırlarına alınması, köyün idari ve tüzel kişiliğinin sona ermesi anlamına gelmez. Bu durumda imar mevzuatına, uygulamasına ve denetlenmesine ilişkin konularla, emlak vergisi ödemelerine ilişkin konularda belediyeye karşı sorumluluk doğar.
MÜCAVİR ALANLARIN BELEDİYELER AÇISINDAN ÖNEMİ şöyle sıralanabilir.
Belediye Gelirleri Yasası uyarınca mücavir alandan harç alınabilir
Mücavir alanda belediye hizmet götürme yükümlülüğünü üstlenmemektedir. (Harç alınması için su ve yol olması yeterli olup, bunların belediyece sağlanma zorunluluğu bulunmamaktadır.)
Mücavir alanda kalan arsa ve arazilerin emlak vergileri belediyece tahakkuk ve tahsil edilmektedir.
Bu alanlarda yaşayan ve belediyenin vergi mükellefi olan vatandaş, belediye organlarının seçmeni değildir.
İmarla ilgili dolaylı ve doğrudan ilişkili olan mevzuat, belediyelere hak, yetki ve görev tanımı yaparken mücavir alanları da kapsamaktadır.
|
RSS